Izvor: ScienceDaily – Kako piše magazin ScienceDaily Istraživači sa Massachusetts Institute of Technology (MIT) otkrili su hemijske tragove originalne „proto-Zemlje“ — ostatke planete od pre kataklizmičkog sudara koji je stvorio današnju Zemlju.I
Otkriće, objavljeno 14. oktobra pokazuje da su u drevnim stenama sačuvani mikroskopski delovi materijala koji potiču još iz vremena pre nego što je Zemlja postala ono što danas poznajemo. To bi moglo pomoći naučnicima da rekonstruišu najranije sastojke koji su oblikovali ne samo Zemlju, već i ostatak Sunčevog sistema.
Tragovi iz prošlosti od 4,5 milijardi godina
Pre milijardi godina, Sunčev sistem bio je ogromni oblak gasa i prašine koji se postepeno zgušnjavao u planete. Zemlja je u svom najranijem obliku bila užarena, prekrivena lavom i još uvek nestabilna.
Pre oko 4,5 milijardi godina, našu mladu planetu pogodilo je telo veličine Marsa u događaju poznatom kao “veliki udar“ (giant impact). Taj sudar je otopio i izmešao unutrašnjost planete, izbrisavši veći deo njene prvobitne hemijske strukture. Naučnici su decenijama verovali da je taj događaj potpuno uništio sve tragove „proto-Zemlje“.
Međutim, novi rezultati tima sa MIT-a dovode to u pitanje. Oni su u drevnim stenskim uzorcima otkrili neobičan hemijski potpis — malu neravnotežu u izotopima kalijuma, što znači da ti uzorci sadrže materijal koji je drugačiji od svega što se danas nalazi na Zemlji.
Kako su naučnici to otkrili
Tim je analizirao uzorke stena iz Grenlanda, Kanade i havajskih vulkana — regiona u kojima se nalaze neki od najstarijih slojeva Zemljine kore i materijala iz plašta.
Uzorci su rastvoreni u kiselini, a zatim je izolovan kalijum kako bi se precizno izmerili njegovi izotopi (varijante istog elementa koje se razlikuju po broju neutrona). Naučnici su otkrili da u tim uzorcima postoji manjak izotopa kalijum-40, u odnosu na ono što se nalazi u većini zemaljskih materijala.
Ova sitna razlika je, kako kažu istraživači, poput pronalaženja jednog zrna braon peska u kofi žutog — gotovo neprimetno, ali značajno.
„To je možda prvi direktan dokaz da su sačuvani delovi originalnog materijala proto-Zemlje“, rekla je dr Nikol Ni (Nicole Nie), planetarni naučnik sa MIT-a. „Vidimo komad vrlo drevne Zemlje, stariji čak i od velikog udara. Iznenađujuće je što je taj hemijski potpis uopšte preživeo sve promene koje su usledile kroz evoluciju planete.“
Zemlja „građena drugačije“
Upoređujući rezultate sa izotopima iz meteorita, tim je zaključio da materijali sa deficitom kalijuma-40 verovatno potiču iz najranijeg sastava Zemlje. Drugim rečima, ti uzorci mogli bi biti mikroskopski ostaci prvobitne, „izgubljene“ planete koja je postojala pre formiranja današnje Zemlje.
„Materijali koje smo analizirali doslovno su građeni drugačije“, rekla je Ni. „Pokazuju hemijski potpis koji je jedinstven u odnosu na sve što danas poznajemo.“
Šta to znači
Najverovatnije objašnjenje je da ovi retki uzorci čuvaju minijaturne delove originalnog materijala proto-Zemlje koji su nekim čudom preživeli nasilno oblikovanje planete.
Ovo otkriće ne samo da menja naše razumevanje o poreklu Zemlje, već pruža i nove tragove o sastavu materijala koji su formirali rane planete Sunčevog sistema — onako kako su izgledale pre nego što je istorija počela da ih briše.
MPM Web označava našu redakcijsku obradu već objavljenih informacija sa kredibilnih domaćih i međunarodnih portala. To su vesti i teme koje su zasnovane na postojećem izvoru, ali su prevedene, temeljno proverene i stilistički prilagođene standardima našeg magazina.
Na ovaj način čuvamo tačnost originalnih podataka i gradimo poverenje čitalaca, dok istovremeno nudimo jasno strukturisanu i pouzdanu informaciju, u skladu sa prepoznatljivim stilom MPM-a.
